Het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP) gepresenteerde vandaag 8 februari 2016 het rapport ‘Kleine gebaren’

Hierin is te zien dat de informele zorg zoals door de participatie verondersteld wordt niet overal werkt. In dorpen en op het platteland treft het vooral kwetsbare ouderen die aansluiting bij hun dorpsgenoten missen.

Het onderzoeksrapport gaat dieper in op de vraag hoe oudere dorpsbewoners de participatie ervaren. Het levert een divers beeld op van de beleving van hulp door ouderen en hun omgeving.

Samenvatting
Ouderdom gaat gepaard met een toename van praktische en sociaal-emotionele problemen.
Nu steeds meer kwetsbare ouderen langer zelfstandig wonen, wordt de lokale omgeving belangrijker voor hun kwaliteit van leven.
Deze publicatie heeft als onderwerp de relatie tussen ouderen op het platteland en hun dorpsgenoten, en het belang van deze dorpsgenoten voor de mate waarin zij dagelijkse problemen ervaren. Centraal staat hierbij het verschil tussen de vele weerbare ouderen en de kwetsbare ouderen, die het meeste baat hebben bij vriendelijkheid en behulpzaamheid van dorpsgenoten.
De resultaten laten zien dat de aansluiting met dorpsgenoten op hoge leeftijd minder wordt: het aantal contacten in het dorp neemt af en ouderen krijgen een wat minder gunstig beeld van omgangsvormen in het dorp.

Dit geldt vooral voor kwetsbare ouderen, bijvoorbeeld ouderen met zware lichamelijke beperkingen.
De aansluiting bij dorpsgenoten lijkt van weinig betekenis als buer tegen praktische dagelijkse problemen.
Wie veel lokale contacten heeft, ondervindt minder problemen met het huishouden en het onderhoud van huis en tuin.
Dit kan erop wijzen dat deze mensen helpen, maar het aantal lokale contacten heeft geen verband met de mate waarin ouderen problemen ervaren met vervoer.
Belangrijker lijkt de aansluiting bij dorpsgenoten als buer tegen sociaal-emotionele problemen.
Dit geldt vooral voor eenzaamheid: ouderen met veel lokale contacten en een gunstig beeld van de omgangsvormen in het dorp zijn beduidend minder vaak eenzaam dan ouderen met weinig lokale contacten en een minder positief beeld van de lokale omgangsvormen.

Een positief beeld vertoont bovendien een negatieve relatie met neerslachtigheid en onveiligheidsgevoel. Hoewel kwetsbare ouderen relatief weinig lokale contacten hebben, krijgen zij vaker hulp van dorpsgenoten. De manier waarop deze hulp tot stand komt verandert echter met toenemende kwetsbaarheid.
Naarmate ouderen ouder en kwetsbaarder worden, vragen zij minder vaak om hulp en krijgen zij wat vaker hulp van dorpsgenoten aangeboden.

Tevens neemt het belang van bemiddeling toe, zowel door gemeente en welzijnsinstanties als door het eigen netwerk.
Beleid gericht op het welzijn van zelfstandig wonende ouderen zal dus oog moeten hebben voor de moeilijke sociale positie van kwetsbare ouderen, ook in de lokale omgeving, en oplossingen moeten vinden voor de belemmeringen die hulprelaties in de weg staan.

(Tekst bij publicatie):
Het blijkt dat fysiek kwetsbare of beperkte ouderen relatief veel hulp krijgen aangeboden, echter ruim 20 procent heeft geen dorpsgenoten die zij om hulp kunnen vragen.

Dorpsbewoners en plattelanders van 85 jaar en ouder krijgen relatief meer hulp in de huishouding en bijvoorbeeld bij klusjes. Beide groepen geven aan dat eenzaamheid parten speelt.
Mede afhankelijk van aansluiting bij andere dorpsgenoten. Ook lijkt het vaker voor te komen bij alleenstaande ouderen met een laag inkomen. Dit zou weer kunnen duiden op het aanwezig zijn-, of ontstaan van een sociaal isolement

Volgens onderzoeker Lotte Vermeij wordt de zorg in dorpen en op het platteland overschat. Ouderen op hoge leeftijd vinden minder aansluiting bij mensen in de directe omgeving en het aantal mensen dat zij kennen in het dorp neemt af.

Er zijn wel meer activiteiten ondernomen rondom de kwetsbare ouderen door gemeenten, organisatie maar ook de eigen sociale kring.

Download PDF “Kleine Gebaren” klik op link:
Kleine gebaren
en de bijlagen:
Bijlagen Kleine gebaren

Jurrien Holthuis

There are no comments yet.

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked (*).

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>